Šta je Sanctions Screening?

Šta je Sanctions Screening?\nŠta se dešava kada ime koje klijent navede prilikom otvaranja računa liči na ime osobe sa zvanične liste sankcija? Da li se transakcija odmah odbija, da li se klijent smatra rizičnim ili se pokreće detaljnija provjera?\n\nSanctions Screening predstavlja poređenje podataka o klijentima, kompanijama i ugovornim stranama sa nacionalnim i međunarodnim listama sankcija. Cilj je da se što ranije identifikuju potencijalna podudaranja sa sankcionisanim pojedincima, entitetima, organizacijama, plovilima ili drugim zapisima.\n\nOvaj proces se ne sprovodi samo tokom prihvatanja klijenata. Primalac i pošiljalac u transferu novca, partneri u kompaniji, podaci o stvarnim vlasnicima (UBO) i postojeći portfolio klijenata takođe se mogu periodično ponovo skenirati.\n\nGlavni zadatak Sanctions Screening-a nije da prosto kaže „ime je slično, zaustavi transakciju“. Sistem otkriva potencijalno podudaranje, a da li je ono stvarno ili ne, procjenjuje se na osnovu drugih identifikacionih podataka i internog procesa analize u instituciji.\n\n## Zašto je Sanctions Screening neophodan?\nListe sankcija nijesu statične. Novi pojedinci i kompanije se mogu dodati, postojeći zapisi ažurirati ili ukloniti sa liste.\n\nOFAC redovno objavljuje ažurirane verzije SDN i drugih lista sankcija. OFAC-ov sopstveni sistem pretraživanja takođe koristi fuzzy logic u polju za ime kako bi prepoznao razlike u pisanju.\n\nSavjet bezbjednosti Ujedinjenih nacija objavljuje podatke o pojedincima i subjektima koji podliježu mjerama sankcija putem svoje konsolidovane liste (Consolidated List). U ovim zapisima, pored imena, mogu se naći i različiti načini pisanja, prethodna imena, adrese i druge informacije koje pomažu u diferencijaciji identiteta.\n\nU Ujedinjenom Kraljevstvu, ciljevi sankcija se prate kroz UK Sanctions List. Ova lista, pored pojedinaca, može obuhvatiti kompanije, organizacije, a u nekim vrstama sankcija i plovila.\n\nZbog toga činjenica da klijent nije imao podudaranja prilikom prve provjere ne znači da ih neće imati i u budućnosti.\n\n## Kako Sanctions Screening funkcioniše?\nProces se generalno odvija u četiri faze.\n\n### 1. Prikupljanje podataka za skeniranje\n\nProvjera se ne vrši samo na osnovu imena i prezimena. U zavisnosti od dostupnih podataka, mogu se koristiti sljedeće informacije:\n\n- Ime i prezime\n- Datum rođenja\n- Mjesto rođenja\n- Državljanstvo\n- Broj pasoša ili lične karte\n- Adresa\n- Naziv kompanije\n- Podaci iz registra privrednih subjekata\n- Aliase (alternativna imena) i prethodna imena\n- UBO i partneri u kompaniji\n\nNa primjer, pronalaženje zapisa koji liči na ime „Anthony Black“ samo po sebi nije dovoljno. Ako se polja kao što su datum rođenja, država, podaci o pasošu i adresa razlikuju, podudaranje može biti lažno pozitivno (false positive).\n\n### 2. Poređenje podataka sa listama sankcija\n\nPodaci o klijentu ili ugovornoj strani porede se sa zvaničnim izvorima sankcija koje institucija prati, kao i sa njenim internim listama, ukoliko postoje.\n\nIsto ime se može pojaviti na različitim jezicima ili u različitim oblicima pisanja:\n\n- Muhammed\n- Mohammad\n- Mohamed\n- Muhammet\n\nSistem zasnovan na potpunom podudaranju (exact match) može propustiti neke od ovih varijacija. Zbog toga sistemi za Sanctions Screening obično koriste Fuzzy Matching.\n\nFuzzy Matching procjenjuje sličnosti u slovima, izgovoru i pisanju, pa može generisati potencijalno podudaranje čak i za imena koja nijesu potpuno identična. Međutim, ako je tolerancija podudaranja podešena na previše visok nivo, može se pojaviti veliki broj lažno pozitivnih rezultata (false positives).\n\n### 3. Kreiranje ocjene podudaranja (score) i obrazloženja\n\nKada sistem pronađe sličan zapis, ne bi trebalo da prikaže samo rezultat „podudara se“. Tim za analizu mora imati uvid u sljedeće informacije:\n\n- Na kojoj listi je pronađeno podudaranje?\n- Koja polja su slična?\n- Koliki je procenat sličnosti imena?\n- Da li se datum rođenja poklapa?\n- Da li su državljanstvo ili adresa isti?\n- Da li je podudaranje pronađeno preko aliasa?\n- Kom režimu sankcija pripada zapis?\n- Kada je zapis ažuriran na listi?\n\nOve informacije olakšavaju razlikovanje stvarnog podudaranja od obične sličnosti u imenu.\n\n### 4. Prenošenje rezultata u proces analize\n\nPronalaženje potencijalnog podudaranja ne znači automatski da je osoba pod sankcijama.\n\nU zavisnosti od politike institucije, rezultat se može:\n\n- Poslati na manuelnu analizu\n- Zahtijevati dodatne informacije ili dokumentaciju\n- Privremeno zaustaviti transakciju\n- Otvoriti slučaj (case)\n- Proslijediti nadležnom timu za usklađenost\n- Zatvoriti uz obrazloženje da nema podudaranja\n\nKonačna akcija se utvrđuje na osnovu propisa kojima institucija podliježe, prirode podudaranja i sopstvene politike rizika.\n\n## Da li su Sanctions Screening i PEP Screening ista stvar?\n\nNe.\n\nSanctions Screening se fokusira na identifikaciju pojedinaca i entiteta koji se nalaze na listama sankcija.\n\nPEP Screening se koristi za identifikaciju politički izloženih osoba, članova njihove uže porodice i bliskih saradnika.\n\nTo što je neka osoba PEP ne znači da je pod sankcijama ili da je počinila krivično djelo. Međutim, zbog njihove funkcije i povezanosti, može biti potrebna detaljnija procjena rizika ili ongoing monitoring.\n\nAdverse Media Screening pretražuje negativne vijesti o pojedincu ili kompaniji u pouzdanim otvorenim izvorima.\n\nUkratko:\n\n- Sanctions Screening: Zvanični zapisi o sankcijama\n- PEP Screening: Politički uticaj i bliske veze\n- Adverse Media Screening: Negativne vijesti i informacije iz otvorenih izvora\n\nOve provjere se mogu koristiti zajedno, ali se njihovi rezultati moraju procjenjivati odvojeno.\n\n## Zašto je važan Ongoing Monitoring?\n\nAko se provjera sankcija vrši samo prilikom ulaska klijenta u sistem, nastaje značajan bezbjednosni jaz.\n\nOsoba koja danas nije ni na jednoj listi može sjutra biti dodata na osnovu nove odluke o sankcijama. Ako institucija ne vrši ponovno skeniranje postojećih klijenata, možda neće primijetiti ovu promjenu.\n\nOngoing Monitoring predstavlja periodičnu ponovnu provjeru baze klijenata u odnosu na ažurirane liste.\n\nTokom ovog procesa:\n\n- Provjeravaju se novi zapisi na listama\n- Identifikuju se promjene u postojećim zapisima\n- Procjenjuju se novi podaci o aliasima\n- Prate se zapisi uklonjeni sa lista\n- Ponovo se skeniraju promjene u podacima o klijentima ili kompanijama\n\n## Zašto dolazi do lažno pozitivnih rezultata (false positive) u Sanctions Screening-u?\n\nPostojanje istih ili sličnih imena kod različitih ljudi jedan je od najčešćih uzroka lažno pozitivnih rezultata.\n\nNa primjer, ime klijenta može biti isto kao ime osobe na listi, ali:\n\n- Datumi rođenja se razlikuju\n- Državljanstva se ne poklapaju\n- Adrese su različite\n- Podaci o pasošu se ne podudaraju\n- Zapis se odnosi na drugu osobu ili entitet\n\nAko sistem vrši provjeru samo na osnovu imena, tim za analizu može dobiti veliki broj nepotrebnih upozorenja (alerts).\n\nDa bi se smanjio broj lažno pozitivnih rezultata, pored sličnosti imena treba koristiti i druga dostupna identifikaciona polja. Ipak, previše usko podešavanje praga podudaranja (threshold) može dovesti do propuštanja stvarnih veza.\n\nCilj ovdje nije generisanje što većeg broja alarma, već pravilno isticanje onih podudaranja koja su vrijedna analize uz tačna obrazloženja.\n\n## Kako Truvali donosi vrijednost procesu Sanctions Screening-a?\n\nTruvali-jev pristup Sanctions Screening-u prevazilazi prosto poređenje imena sa jednom listom.\n\n### Procjenjuje razlike u pisanju pomoću Fuzzy Matching-a\n\nMogu se provjeriti i zapisi koji se ne podudaraju u potpunosti zbog razlika u slovima i izgovoru imena. Na taj način se smanjuju rizici od podudaranja koji proizilaze iz različitih pisama, načina pisanja i transliteracije.\n\n### Objedinjuje zvanične i interne liste u istu strukturu\n\nPored globalnih izvora sankcija, u proces skeniranja mogu se uključiti i sopstvene crne liste (blacklist), PEP, Adverse Media ili interni zapisi sa watchlist-a institucije.\n\n### Ponovo skenira postojeće klijente kroz Ongoing Monitoring\n\nOsobe koje nijesu imale podudaranja tokom prihvatanja (onboarding) mogu se ponovo provjeriti kada se liste ažuriraju. Tako skeniranje prestaje da bude jednokratna akcija koja se vrši samo u fazi onboarding-a.\n\n### Povezuje rezultate Adverse Media sa procjenom rizika\n\nTruvali podržava dodavanje rezultata iz otvorenih izvora i pretrage vijesti na interne liste, pored zvaničnih lista. Na taj način institucija može kreirati prilagođene liste za praćenje u skladu sa sopstvenom politikom rizika.\n\n### Prenosi podudaranja u proces upravljanja slučajevima (case management)\n\nPotencijalno podudaranje se ne prikazuje samo na ekranu. Kreiranjem upozorenja (alert) ili slučaja (case), koraci analize, obrazloženja, dokumentacije i donošenja odluka mogu se zvanično evidentirati.\n\nOva struktura omogućava timovima za usklađenost da vode organizovan proces analize, umjesto da samo vide informaciju „ime je slično“.\n\n## Često postavljana pitanja\n\n### Da li se Sanctions Screening vrši samo prilikom prihvatanja klijenta?\n\nNe. Može se koristiti tokom onboarding-a, u trenutku transakcije ili kroz periodično ponovno skeniranje postojećeg portfolija klijenata.\n\n### Da li je sličnost imena sa listom sankcija dovoljna za zaustavljanje transakcije?\n\nNe uvijek. Sličnost imena mora se procjenjivati zajedno sa drugim identifikacionim podacima. Konačna akcija se utvrđuje na osnovu politike rizika institucije i relevantnih obaveza.\n\n### Šta je Fuzzy Matching?\n\nFuzzy Matching je metoda upoređivanja koja služi za pronalaženje imena koja su slična, ali ne i potpuno identična. Omogućava procjenu pravopisnih grešaka, različitih pisama i varijacija imena.\n\n### Da li su Sanctions Screening i Adverse Media Screening isto?\n\nNe. Sanctions Screening analizira zvanične liste sankcija, dok Adverse Media Screening ispituje negativne vijesti i otvorene izvore objavljene o pojedincu ili kompaniji.